|
NİĞDE
GENEL
BİLGİLER
Yüzölçümü:
14.294 km²
Nüfus:
305.861 (1990)
İl Trafik No:
51
Kapadokya Bölgesinde
yeralan Niğde, antik kentleri, tarihi ve kültürel eserleri, Aladağ Milli
Parkı ile önemli bir turizim merkezidir.
İLÇELER:
Niğde ilinin
ilçeleri; Altunhisar, Bor, Çamardı, Çiftlik ve Ulukışla' dır.
Bor:
Niğde'ye 15km uzaklıktadır. İlçe merkezinden Alaaddin Cami
Karamanoğulları döneminden, Paşa ve Kale Camileri Osmanlı döneminden
kalma önemli eserlerdir. Bor'a 5km uzaklıkta bulunan Tyana Ören Yeri
Roma döneminin çok önemli yerleşim merkezlerinden biridir.
Ulukışla:
Ulukışla Aladağlar ve Bolkar Dağları'nın birleştiği ve güneye geçiş
olanağı tanıdığı yerde, 17. Yy 'da kurulmuştur. İlçe merkezinde Osmanlı
Dönemi eserleri olan Öküz Mehmet Paşa Kervansarayı, Porsuk köyü
yakınındaki geç Hitit ve Frig dönemi kalıntılarını barındıran
Porsuk Höyük önemli örenlerdir. Ayrıca çok önemli çevre çekiciliklerine
sahip Bolkar Dağlarının önemli bir kısmı Ulukışla'da bulunmaktadır.
Çamardı:
Niğde'ye 65 km uzaklıktaki Çamardı İlçesine bağlı Kavlaktepe köyü
yakınlarındaki Göltepe - Kestel ören yeri önemli tarihsel kalıntılardır.
Çevre çekiciliği olarak Aladağlar'da yapılabilecek trekking ve tırmanış
sporları sayılabilir.
Altunhisar:
İlçeye bağlı Yeşilyurt Kasabası'ndaki Bizans Dönemi kilise ile
Keçikalesi Köyü yakınındaki aynı adı taşıyan kale önemli eserlerdendir.
Çiftlik:
Niğde'ye yaklaşık 75 km olan bölgede Bizans Dönemi kaya yerleşimleri
önemlidir. Ayrıca Narlıgöl ve Nar Vadisi görülmeye değer.
NASIL
GİDİLİR?
Karayolu:
Niğde'den ülkenin her tarafına karayolu ile ulaşmak mümkündür.
Otogar Tel :
(+90-388) 232 35 37
Demiryolu:
Niğde il merkezinden demiryolu ulaşımı Kayseri-Niğde-Adana bağlantılı
yapılmaktadır.
İstasyon Tel :
(+90-388) 232 35 41
Havayolu:
Havayolu ulaşımı için Niğde'ye 130 km uzaklıktaki Kayseri Havalimanı
kullanılmaktadır.
GEZİLECEK YERLER
Müzeler ve
Örenyerleri
Müzeler
Niğde Müzesi
Adres: Niğde
Tel: (388) 232 33 97
Örenyerleri
Gümüşler - Merkez -
Gümüşler Kasabası
Göllüdağ - Merkez -
Kömürcü
Tyana - Bor -
Kemerhisar Kasabası
Cami ve Türbeler
Niğde'de oldukça iyi
korunan Selçuklu ve Osmanlı Camilerinin başlıcaları Alaaddin Cami
Sungurbey Cami (1335), Paşa Cami (17.yy.), Kale Cami (1747), Hanım Cami
(1452) dir.
Selçuklardan kalma
Hüdavend Hatun Türbesi, Dörtayak Türbesi ve Osmanlı Dönemi Şerifali
Türbesi en önemlileridir.
Kale ve Kuleler
Niğde Kalesi Kalenin
temeli M.Ö. 8.yy. da Geç Hitit Döneminde yapılmış, Roma-Bizans Selçuklu,
Osmanlı Döneminde onarım görmüştür.
Saat Kulesi Kalenin
batı burçlarından birinin üzerine inşa edilmiştir.
Kaplıca Ve İçmeceler
Çiftehan Kaplıcası:
Niğde'ye 80 km. uzaklıktaki Çiftehan Kasabasındadır. Hem banyo hem de
içme türlerine elverişli olan kaplıca sularının, romatizma, sinirsel
hastalıklar, deri, kadın hastalıkları, beslenme bozukluğu gibi
hastalıklara olumlu etkisi bulunmaktadır. Kaplıca merkezinde tesisler
modern ve büyük kapasitelidir.
Milli Parklar ve
Korunan Alanlar
Niğde - Aladağlar
Milli Parkı
Yeri: Niğde,Kayseri
ve Adana illeri sınırları içerisindedir.
Ulaşım: Milli Park
Niğde ili sınırları içerisinde Çamardı ilçesine yaklaşık 15 km.,Kayseri
Yahyalı ilçesine 30 km.uzaklıktadır.
Özelliği: Milli Park
içerisinde kamp alanları, günübirlik alanlar ve molakamp
(Primitif kamping)
alanları, doğa yürüyüş güzergahları, tırmanma doğrultuları düzenlenerek
Yayla girişimleri oluşturulacaktır.
Yöredeki akarsularda
alabalık üretimi ,sportif olta balıkçılığı yapılmasına olanak
sağlanacaktır. Yaban hayvanları üretme istasyonu tesis edilecektir.
Yaban Hayatı sakinleri ; yaban keçisi , ayı, başak,sansar ve su
samurudur.
Jeolojik yapı
açısından Aladağlar Milli Parkı değişik zamanlara ait formasyonlarla
temsil edilmekle birlikte, en yaygın formasyon mezozoik yaşlı kireç
taşlarıdır. Bunun yanında sahada entrüsif volkanizmanın ürünü olan
gabro, piroksenit gibi kayaçlara,subofiolitik metamorfitlere ve daha
geniş dönemleri karakterize eden tersiyer ve kuaterner oluklarına da
rastlanılmaktadır.
Aladağlar yöresi
ülkemizin tektonik açıdan en faal bölgelerinden birisidir. Yöre
özellikle Alp orojenezi sırasında şaryaj ve bindirmelere sahne
olmuştur.Tektonik literatürüne"Ecemiş Koridoru" olarak da giren bu
sahada düşey ve yatay atımlı birçok fay bulunmaktadır. Dokusuyla yörede
jeomorfolojik süreçler sonucu oluşan naplar,klipler,pencereler ilginç
yapısal unsurlar olarak dikkati çeker.
Aladağlar Milli
Parkı gerçek anlamda bir jeomorfolojik açık hava müzesidir. Yörenin
şekillenmesinde yapı ile birlikte flüvial koşullar ve Pleistosen
buzullaşması önemli bir rol oynamıştır.Yörede bu üç unsura ait değişik
morfolojik birimlere rastlamak çok olağandır. Yörenin belli başlı
jeomorfolojik karakteri vadilerlede bir şekilde parçalanmış
olmasıdır.Buzul morfolojisine ait bir çok izlere rastlanmakta ,
özellikle yöredeki bir çok sirk gölleri ve moreller bu morfolojinin
kılavuz şekilleri olarak görülür.
Yöre klimatik açıdan
kendine has özelliklere sahiptir. Yazları sıcak,kışları soğuk ve kar
yağışlı olarak tanımlanabilecek bu klimatik yapı yörenin yüksek
kesimlerinde kalıcı karların barınmasına imkan sağlamaktadır. Yörede
gece ile gündüz sıcaklık farkı(Günlük Amplitüd) oldukça fazla olup ,
geceleri göllerin donmasına neden olan düşük sıcaklık, gündüzleri 30
dereceye kadar çıkmaktadır.
Aladağlar Milli
Parkı vejetasyon açısından çok zengin olup ,ormanı oluşturan hakim
türler karaçam ve kızılçamdır.Karaçamdan kızılçama geçiş zonunda yer yer
bu iki türün oluşturduğu karışık meşçerelere de
rastlanmaktadır.Karaçamın yayılış alanındaki güney bakılı kesimlerde iç
meşçere oluşturmayan sedir ve kuzey bakılı nem bakımından daha elverişli
yerlerde de göknarlara rastlanmaktadır.
Ormanın üst
sınırından itibaren Alpin zon başlar. Bu zon da Alpin çayırları yer
almaktadır. Alpin zon ve daha yüksek kesimlerde yükseklik ve eğim
koşullarından kaynaklanan çıplak kayalık kesimlere ulaşılmaktadır.
Görülebilecek
Yerler: Milli Parkın peyzaj güzelliği görülmeye değer niteliktedir.
Mevcut Hizmetler ve
Konaklama: Milli Parkta Yaban Hayatı Koruma Bölgesi ayrılmış olup,
Üretme İstasyonu mevcuttur.
Milli Parkta kamp
alanı, günübirlik alanlar, mola alanları, yürüyüş parkurları, tırmanma
doğrultuları, bazı noktalarda yayla gelişimleri planlanmıştır.
Yöredeki akarsularda
alabalık üretimi ve spestif olta balıkçılığı yapılma olasılığı olan
Aladağlar ülkemiz turizmine alternatif olanaklar yaratacak potansiyele
sahiptir. Çadırla konaklanabilir.
Sportif Etkinlikler
Aladağlar, dağcılık
ve trekking için Toroslar'ın en uygun bölümüdür.
Bolkar Dağları
trekking ve kış sporları açısından oldukça çekicidir. Özellikle 7 km.yi
bulan doğal pisti ile tur kayağına ilgi duyanları memnun etmektedir.
Bolkar Dağlarından tırmanış genellikle Ulukışla İlçesinin Bolkar Dağları
eteklerindeki Darboğaz kasabası ve kasabanın 8 km. kadar yukarısındaki
Meydan denilen bölgeden başlar.
Diğer Tarihi Yerler
Niğde ve yöresi
antik ören yerleri bakımından oldukça zengindir. Bu ören yerleri kazı
buluntularının çoğu Niğde Müzesi'nde sergilenmektedir.
Önemli ören yerleri,
Köşk Höyük ören yeri (Bor-Bahçeli Kasabası), Göltepe-Kestel ören yeri
(Çamardı), Göllüdağ ören yeri (Göllüdağ), Porsuk Höyük ören yeri
(Ulukışla-Darboğaz), Tyana ören yeri (Bor-Bahçeli) olarak sıralanabilir.
Kuşkayası Mezarlığı:
Niğde'ye yaklaşık 40 km uzaklıktaki Karaltı Kasabası'nın yakınında
bulunmaktadır. Kasabanın Güneybatısında bulunan kaya mezarları bir
vadinin iki yamacında sıralanır.
Gümüşler Ören Yeri
ve Manastırı:
Niğde'ye 9 km. uzaklıktaki Gümüşler kasabasındadır.Bizans sanatının
Anadolu'daki en güzel ve en iyi korunmuş eserlerinden biridir. 1973
yılında arkeolojik sit alanı kabul edilen manastır oldukça büyük ve
geniş bir kaya kütlesi içine kazılmıştır.
Kaya oyuğu şeklinde
dört sütunu bulunan kilisenin duvarlarını freskler kaplamaktadır.
Kilisedeki fresklerin güçlü ve canlı anlatımları, barındırdığı yeraltı
şehri, büyük mezarlık odası ve oldukça büyük kaya kütlesine kazılmış
yerleşim birimleriyle birlikte arıtılmış savunma önlemleri nedeniyle
Gümüşler ören yeri ve manastırı döneminin önemli din merkezlerinden biri
olduğunu göstermektedir.
COĞRAFYA
Niğde İç Anadolu
Bölgesi'nin "Orta Kızılırmak" olarak adlandırılan kesiminde
bulunmaktadır. Kapadokya Bölgesi içinde yer alan Niğde, Aksaray,
Nevşehir, Kayseri, Adana, İçel ve Konya ileri ile çevrilidir.
Deniz düzeyinden
1300 m yükseklikte bulunan ilin batı kesimi dalgalı düzlükler, kuzey,
güney ve doğu kesimleri ise dağlık alanlarla kaplıdır. Güney ve
güneydoğu sınırlarını Orta Torosların temelini oluşturan Bolkar Dağları
çizmektedir.
İç Anadolu
Bölgesinin özelliğini taşıyan karasal iklim Niğde'de de egemendir.
Yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve genellikle kar yağışlıdır.
TARİHÇE
M.Ö. 3000 - 2000
yıllarını kapsayan Eski Tunç Devri'nde Niğde çevresinde önemli yerleşim
birimlerinin olduğu yapılan arkeolojik kazı çalışmaları sonucunda
anlaşılmıştır. Eski Hitit Dönemi olarak adlandırılan bu dönemden sonra
Niğde, Frig, Pers, Büyük İskender, Roma, Bizans egemenliklerinde
kalmıştır.
Niğde yöresi daha
sonra Selçukluların, Moğolların, Karamanoğullarının eline geçmiş, 1471
yılında da Osmanlı topraklarına katılmıştır.
NE
YENİR?
Niğde Mutfağı,
değişik besinlerin tat vericilerle belirli yöntemlerle pişirilmesi ile
kendine özgü bir karakter kazanmıştır. Niğde'nin özel yemekleri arasında
Niğde tavası, pancar çorbası, kuskus pilavı, ditme, tirit, Niğde çanağı,
papara, oğma çorbası, mangır çorbası sayılabilir. Özel tatlıları
ise hüsmeni (güllü), halveter, köfter ve pekmezdir.
LİNKLER
Niğde
Valiliği http://www.nigde.gov.tr
Ulukışla
Kaymakamlığı http://www.ulukisla.kaymakamligi.8m.com
Niğde
Üniversitesi http://www.nigde.edu.tr
YAPMADAN DÖNME
Aladağlar ve
Bolkarlardaki doğal güzellikleri, Kayaardı bağlarını, Narlıgöl'ü
gezmeden,
Kapadokya'nın hiç
bozulmamış fresklerinin bulunduğu Gümüşler Manastırını, Antik Tyana
kentini, Alaaddin Camisini görmeden,
Aladağlar ve Bolkar
dağları eteklerindeki alabalık tesislerinde balık, kent merkezinde Niğde
tavası yemeden,
Niğde'nin önemli el
sanatı ürünlerinden olan halı ve kilimleri satın almadan,
.....Dönmeyin.
|